بخش شیمی درمانی


بیماری‌های نئوپلاستیک از شایع‌ترین عوامل مرگ‌ و میر انسان و دام هستند و تمام حیوانات از پستانداران تا مهره‌داران و حتی گیاهان را مبتلا می‌کنند. به‌طور کلی این بیماری‌ها دومین عامل مرگ‌ و میر پس از بیماری‌های قلبی به‌شمار می‌آیند.

این بیماری‌ها عبارت‌اند از رشد جدید و ناهنجار ناشی از افزایشِ غیرقابل‌کنترل سلول‌ها که مستقل از نیازهای بافتی به رشد و تکثیر خود ادامه می‌دهند. تومور یا نئوپلاسم عبارت است از ناحیه‌ای از بافت که رشد آن سریع‌تر و مستقل‌تر از نواحی مجاور می‌باشد.

عوامل مولد نئوپلازی‌ها (عوامل سرطان‌زا):

عوامل متعددی در رابطه با سرطان‌زایی یا تولید نئوپلازی‌ها مطرح هستند. اگرچه برخی عوامل اختصاصی تومورها مشخص شده‌اند، اما اغلب آنها هنوز ناشناخته‌اند و دارای اتیولوژی پیچیده و چند‌فاکتوریال می‌باشند.

به‌طور کلی عوامل پیدایش نئوپلازی‌ها را می‌توان به عوامل فیزیکی (مانند پرتوها و تابش مزمن، ذرات و اشعهٔ ماوراءبنفش)، عوامل شیمیایی و عوامل بیولوژیک (مثل انگل‌ها و ویروس‌ها) طبقه‌بندی کرد. علاوه بر این، عواملی مانند هورمون‌ها، وراثت، سن، جنس و نژاد نیز به‌عنوان عوامل مستعدکننده باید مدنظر قرار گیرند.

در درمان تومورها روش‌هایی مانند جراحی، پرتودرمانی، شیمی‌درمانی، ایمنوتراپی و هیپرترمی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

در شیمی‌درمانی از روش‌هایی استفاده می‌شود که در توانایی تکثیر سلول‌ها مداخله می‌کنند. بسیاری از داروهایی که به‌کار می‌روند عوارضی مانند سرکوب مغز استخوان ایجاد می‌کنند و علاوه بر اثرات روی سلول‌های توموری، روی سلول‌های سالم در حال تقسیم نیز اثر می‌گذارند. لازم به ذکر است که از آنجایی که اغلب تومورها دیر تشخیص داده می‌شوند، اثر شیمی‌درمانی محدود است و بیشتر نقش کنترلی یا کاهش‌دهندهٔ علائم را دارد. در مواردی که ممکن است، بهتر است کانون اولیهٔ تومور با عمل جراحی برداشت شود؛ همچنین تومورهای متاستاتیک در بیماران جوان‌تر ممکن است پاسخ بهتری به شیمی‌درمانی نشان دهند.